Van afvinken naar aanspreekbaarheid

Donderdag 12 november jl. hield prof. dr. ir. Rienk Goodijk zijn oratie ‘Van afvinken naar aanspreekbaarheid. Over deugdelijke governance in de semipublieke sector’. De actualiteit en het belang van het thema van de oratie bracht veel toehoorders naar de VU.

20-11-2015 | 11:55

OratieGoodijk1Goodijk is sinds 1 mei 2015 verbonden aan het Zijlstra Center for Public Control, Governance and Leadership aan de VU, als hoogleraar Governance in de (semi-)publieke sector. In zijn oratie hield hij een pleidooi voor nieuwe concepten van een meer toekomstbestendige governance. In diverse woningcorporaties, zorg- en onderwijsinstellingen en organisaties in andere sectoren van het semipublieke domein, zijn bestuur en intern toezicht de afgelopen jaren tekort geschoten. Denk aan Vestia, Meavita, Amarantis of kort geleden ROC Leiden. De misstanden zijn uitvoerig beschreven, de verontwaardiging was groot. Inmiddels heeft onderzoek redelijk veel inzicht gegeven in de oorzaken. Het gaat om zowel systeemfouten als gedrag en moreel besef. Daarbij is een nuancering van wat er misging op z’n plaats. Ook kunnen we leren van de eerdere ontwikkelingen in het private domein, zoals bijvoorbeeld bij Ahold en later Imtech.

Er is, zo blijkt, behoefte aan nieuwe concepten, een meer toekomstbestendige governance. In zijn oratie verwijst Goodijk naar enkele factoren die in zijn ogen de kern aangeven van de noodzakelijke vernieuwingen in de governance, zoals:

  • Duidelijkheid over het waartoe: de bedoeling van de organisatie, de taak van het intern toezicht en dergelijke.
  • Een grotere gerichtheid op waarde-creatie en langere termijn waarden/uitgangspunten.
  • Ingrediënten van een meer evenwichtig ondernemingsbestuur.
  • Het belang van het inhoudelijk debat tussen bestuur en intern toezicht.
  • Het mobiliseren en regisseren van de betrokkenheid van relevante stakeholders; en het benutten van nieuwe, eigentijdse verbindingen daarbij.
  • Meer zichtbaarheid en aanspreekbaarheid, ook van het intern toezicht.
  • De invulling van het verantwoordingsvacuüm.

OratieGoodijkII
Betere practices lijken zich vooral te ontwikkelen als gekozen wordt voor een meer inhoudelijke betrokkenheid van het toezicht bij het bestuur en de interne besturing van de organisaties. In zijn leerstoel Governance in het (semi)publieke domein zal Goodijk zich vooral richten op onderzoek en conceptontwikkeling inzake de verhouding tussen bestuur en intern toezicht, zogenoemd strategisch partnerschap tussen bestuur en toezicht; en de condities waaraan moet worden voldaan om dat gestalte te geven.

In het voorjaar 2016 start onder leiding van Rienk Goodijk de leergang Bestuur en Toezicht in het semipublieke domein. Meer informatie

Download de oratie van Rienk Goodijk - Van afvinken naar aanspreekbaarheid. Over deugdelijke governance in de semipublieke sector.

Bekijk de beelden & presentatie van de oratie